ශ්රී ලංකාවේ ජාතික විදුලිබල පද්ධතිය තවදුරටත් ශක්තිමත් කිරීම සඳහා අතිරේකව මෙගාවොට් 250ක සහ මෙගාවොට් 50ක බැටරි බලශක්ති ගබඩා පද්ධති (Battery Energy Storage Systems – BESS) ස්ථාපනය කිරීමේ ප්රසම්පාදන ක්රියාවලිය සඳහා කැබිනට් අනුමැතිය හිමිවී තිබේ.
ජාතික පද්ධති ක්රියාකරු (National System Operator) මඟින් මෙම සූර්ය බල බැටරි පද්ධති ක්රියාත්මක කිරීමට අවශ්ය මූලික සැලසුම් සකස් කරමින් පවතී.
ව්යාපෘතියේ ප්රධාන තොරතුරු සහ පසුබිම
- කැබිනට් අනුමැතිය: පද්ධතිය ශක්තිමත් කිරීම සඳහා වන මෙම විශේෂ ප්රසම්පාදන ක්රියාවලිය සඳහා අනුමැතිය හිමි විය.
- කළමනාකරණය: මෙම සමස්ත ක්රියාවලිය පාලනය කිරීම බලශක්ති අමාත්යාංශය යටතේ පවතින National System Operator (NSO) ආයතනය මඟින් සිදු කෙරේ.
- පූර්ව පියවර: මෙම ව්යාපෘතියට අමතරව, මෙගාවොට් 160ක ධාරිතාවයකින් යුත් බැටරි ගබඩා පද්ධති 16ක් දිවයිනේ ප්රධාන උපපොළවල් ආශ්රිතව ස්ථාපනය කිරීමේ කටයුතු ද දැනටමත් ආරම්භ කර ඇත.
BESS තාක්ෂණයෙන් ශ්රී ලංකාවට ලැබෙන ප්රධාන ප්රතිලාභ
- විදුලි පිරිවැය විශාල ලෙස අඩු වීම: ඉන්ධන මඟින් විදුලි ඒකකයක් නිපදවීමට යන රුපියල් 115ක පමණ පිරිවැය, මෙම බැටරි තාක්ෂණය හරහා රුපියල් 30-35 දක්වා අඩු කරගත හැකිය.
- සූර්ය බලශක්තිය අපතේ යාම වැළකීම: දහවල් කාලයේදී ජනනය වන අතිරික්ත සූර්ය බලය ගබඩා කර, විදුලි ඉල්ලුම උපරිම වන රාත්රී කාලයේදී (Peak Hours) ජාතික පද්ධතියට මුදා හැරීමට හැකි වේ.
- විදේශ විනිමය ඉතිරි වීම: රාත්රී කාලයේ විදුලි උත්පාදනය සඳහා වැය වන මිල අධික ආනයනික ඩීසල් සහ ගල්අඟුරු සඳහා වැය වන ඩොලර් බිලියන ගණනක මුදලක් රටට ඉතිරි කරගත හැකිය. []
- පද්ධති ස්ථාවරත්වය (Grid Stability): පුනර්ජනනීය බලශක්තිය පද්ධතියට එක් කිරීමේදී සිදුවන අස්ථාවරත්වය සහ හදිසි විදුලි බිඳවැටීම් (Blackouts) සම්පූර්ණයෙන්ම වළක්වා ගත හැකිය.
මෙම ව්යාපෘතිය හරහා ආනයනික පොසිල ඉන්ධන මත යැපීම අවම කරමින්, ශ්රී ලංකාව තුළ වඩාත් තිරසාර සහ හරිත බලශක්ති අනාගතයක් නිර්මාණය කිරීමට මඟ පෑදේ.
